Αντιρατσιστικός νόμος: Χρήσιμος και αναγκαίος


Η Σώτη Τριανταφύλλου υπέρ του “σταλινικού” αντιρατσιστικού νόμου

15/05/2017: Prosecution of hate speech and the Soti Triantafyllou case

Statement by Panayote Dimitras to English Kathimerini  

15 May 2017

In November 2015, the UN Human Rights Committee (HRCttee) told Greece “The State party should review its legislation with a view to ensuring that all advocacy of national, racial or religious hatred is prohibited by law, and that all cases of racially motivated violence are systematically investigated, that the perpetrators are prosecuted and punished, and that appropriate compensation is awarded to the victims. The State party should take effective measures to improve the reporting of hate crimes. Furthermore, the State party should strengthen its efforts to eradicate stereotypes and discrimination against migrants, refugees and Roma, inter alia, by conducting public awareness campaigns to promote tolerance and respect for diversity.” In August 2016, the UN Committee on the Elimination of Racial Discrimination (CERD) told Greece: “The Committee urges the State party to effectively prevent, combat and punish racist hate speech and hate crimes… The Committee wishes to underline that the fundamental right of freedom of expression should not undermine the principles of dignity, tolerance, equality and non-discrimination as the exercise of the right to freedom of expression carries with it special responsibilities, among which is the obligation not to disseminate ideas on racial superiority or hatred.” In February 2015, already, the European Commission against Racism and Intolerance (ECRI) told Greece: “The anti-terrorism discourse in the media also often targets immigrants and refugees, as well as the Muslim community in general… Islamophobia has dramatically increased since the far-right press began to link Islam to terrorism… ECRI recommends that Law 927/1979 is always applied to cases of hate speech in the media.”

Racist Crimes Watch (https://racistcrimeswatch.wordpress.com) was launched in November 2015 after the UN HRCttee recommendation to report to the authorities what we consider to be racist crimes including racist speech. It is the authorities’ responsibility to do what is necessary to implement their multiple obligations resulting from international law adhered to by Greece, including strengthening the law as these bodies asked. Soti Triantafyllou’s text as well as more than 150 other texts or actions have been reported to the specialized prosecutor on racist crimes. It is the prosecutor who chose which cases to refer to trial and on what legal grounds.

In any case, Article 1 of anti-racism Law 927/79, invoked for the trial of Soti Triantafyllou, punishes the following intentional conduct: “to publicly abet, instigate or incite, either orally or by the press or the internet or any other means, to acts or activities which may result to discrimination, hatred or violence against individuals or groups of individuals defined by reference to race, colour, religion, descent, national or ethnic origin, sexual orientation, gender identity, or disability, in a manner which endangers public order or threatens life, liberty or physical integrity of the abovementioned persons.”

The European Court of Human Rights has repeatedly ruled: In the Court’s opinion, although these statements did not directly recommend individuals to commit hateful acts, they are serious and prejudicial allegations. Moreover, the Court reiterates that inciting to hatred does not necessarily entail a call for an act of violence, or other criminal acts. Attacks on persons committed by insulting, holding up to ridicule or slandering specific groups of the population can be sufficient for the authorities to favour combating racist speech in the face of freedom of expression exercised in an irresponsible manner.”

Finally, the UN HRCttee has ruled: “racism did not constitute an opinion but an aggression, and that every time racism was allowed to express itself publicly, the public order was immediately and severely threatened.”

All those who consider that Soti Triantafyllou in her text makes serious and prejudicial allegations against Muslims and insults or slanders them have to understand that according to international law, in implementation of which Greece’s anti-racism law (anyway judged insufficient by the UN and the Council of Europe) was introduced, she is not expressing an opinion but engaging in an aggression threatening public order, and committing incitement to hatred, punished by Greek law too, as freedom of expression exercised in an irresponsible manner through the use of racist speech is not protected by international law and the Greek laws implementing the country’s international commitments.

All those who for the past ten days have engaged in slandering attacks against me for including Soti Triantafyllou’s text in the report to the prosecutor, who in turn chose it among so many other ones to refer to trial, are in effect –usually deliberately- opposing international law and favoring the free propagation of racist speech, many because as it emerges from their texts probably agree with it. At the same time, they do not have the honesty and the courage to direct their attacks at the prosecutor who is the sole responsible for the referral to trial.

Finally, I doubt that you will find even one of them having ever come out in favor of the freedom of expression and association of Greece’s Turks and Macedonians, systematically violated by Greece, which has been refusing to implement a dozen condemnations by the European Court of Human Rights of the Committee of Ministers of the Council of Europe. Many of those attacking Greek Helsinki Monitor today in effect hate us because we are the only Greek civil society organization that has advocated the rights to freedom of expression, freedom of association and in the end personal dignity of these ethnic minorities.

It is they and not we who are obscurantists (in addition to being slanderers).

Panayote Dimitras
Spokesperson of Greek Helsinki Monitor
Member of the Executive Board of the European Humanist Federation


PS. The most thorough analysis in Greek is available here: Βασίλη Σωτηρόπουλου «Τιμωρείται ο σκέτος μισαλλόδοξος λόγος από τον αντιρατσιστικό νόμο;» http://elawyer.blogspot.gr/2017/05/blog-post_15.html

Τιμωρείται ο σκέτος μισαλλόδοξος λόγος από τον αντιρατσιστικό νόμο;

26/03/2017: Απάντηση στο υπερφίαλο μήνυμα του Υπουργείου Δικαιοσύνης για την Παγκόσμια Ημέρα κατά του Ρατσισμού

Υπερφίαλο μήνυμα εξέδωσε το Υπουργείο Δικαιοσύνης για την Παγκόσμια Ημέρα κατά του Ρατσισμού. Είναι υπερφίαλο να διακηρύσσει η κυβέρνηση: “Η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ σε λίγο περισσότερο από δύο χρόνια διακυβέρνησης, κάνει πράξη, όσα άλλοι, σαράντα και πλέον χρόνια τώρα εναλλασσόμενοι στη διακυβέρνηση, μόνο διακήρυσσαν, παρότι αρέσκονται να τοποθετούν εαυτούς στον πυρήνα του ευρωπαϊκού κοινωνικού φιλελευθερισμού και να παρουσιάζονται ως εκλεκτοί εδώ αντιπρόσωποι  της ευρωπαϊκής κουλτούρας και πολιτισμικής κληρονομιάς.”

Πρώτον, γιατί τη χώρα δεν κυβερνά κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ αλλά κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ με τους ακροδεξιούς και ρατσιστές ΑΝΕΛ.

Δεύτερον, γιατί τα βασικά αντιρατσιστικά νομοθετήματα της Ελλάδας έχουν εισαχθεί πριν ανέβει ο ΣΥΡΙΖΑ στην εξουσία. Ο αντιρατσιστικός νόμος 927 ισχύει από το 1979. Ο νόμος κατά των διακρίσεων 3304 ίσχυε (πριν αντικατασταθεί πρόσφατα) από το 2005. Το άρθρο 81Α του Ποινικού Κώδικα για το ρατσιστικό έγκλημα υπάρχει από το 2014 (και πριν από αυτό υπήρχε το -ασφαλώς ανεπαρκέστερο- άρθρο 79 παράγραφος 3 του Ποινικού Κώδικα από το 2008).

Τρίτον, γιατί η κυβέρνηση αγνοεί επιδεικτικά έως προκλητικά τις συστάσεις της Επιτροπής του ΟΗΕ για την Εξάλειψη των Φυλετικών Διακρίσεων που εξέτασε τον Αύγουστο 2016 την εφαρμογή από την Ελλάδα της αντίστοιχης σύμβασης, όπως και τις παρατηρήσεις της Επιτροπής Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης που δημοσιοποιήθηκαν στις αρχές Μαρτίου 2017.

Τέταρτον, γιατί η κυβέρνηση έχει αθετήσει ακόμα και ρητές δεσμεύσεις της σε θέματα ανθρώπινων δικαιωμάτων.

Πέμπτον, γιατί λίγο πριν από την έκδοση αυτού του μηνύματος, η κυβέρνηση έκανε πρωτοφανή και ανεπανάληπτη για ελληνική κυβέρνηση επίθεση ενώπιον του ΟΗΕ κατά διεθνούς μη κυβερνητικής οργάνωσης που είχε υποβάλει εκτενείς τεκμηριωμένες εκθέσεις για τα μειονοτικά δικαιώματα στην Ελλάδα. Παράλληλα, απαγορεύει στην Ελλάδα την είσοδο δημοσιογράφων και ακτιβιστών μειονοτικών δικαιωμάτων ακόμα και εκείνων που δεν είχαν πρόβλημα εισόδου πριν το 2015 όταν ανέβηκε ο ΣΥΡΙΖΑ στην εξουσία. Επίσης, δεν απαντά σε ερωτήματα για μειονοτικά δικαιώματα και θεωρεί ανεπιθύμητους σε εκδηλώσεις της όσους τα θέτουν. Τέλος, ξανάρχισαν οι διώξεις ιμάμηδων και μουφτήδων της Θράκης που επιλέγονται από τους μειονοτικούς και δεν διορίζονται από το κράτος.


1. Ο τότε Γενικός Γραμματέας Ανθρώπινων Δικαιωμάτων Κωστής Παπαϊωάννου ως επικεφαλής της ελληνικής αντιπροσωπείας στην Επιτροπή των Ηνωμένων Εθνών για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα δεσμεύτηκε τον Οκτώβριο 2015“Θα επεκτείνουμε το σύμφωνο συμβίωσης στα ομόφυλα ζευγάρια και θα αναγνωρίσουμε νομικά την ταυτότητα φύλου. Θα καταργήσουμε επίσης απαρχαιωμένες ποινικές διατάξεις όπως η παρά φύση ασέλγεια (άρθρο 347 ΠΚ) και η βλασφημία (άρθρα 198 και 199 ΠΚ).”  Ενάμισι χρόνο αργότερα, η κυβέρνηση ορθά επισημαίνει ως έργο της την επέκταση του συμφώνου συμβίωσης στα ομόφυλα ζευγάρια. Προκαλεί δε εντύπωση πως ξεχνά να αναφέρει και την κατάργηση της απαρχαιωμένης ποινικής διάταξης για την παρά φύση ασέλγεια.  Την κατάργηση των επίσης απαρχαιωμένων διατάξεων κατά της βλασφημίας όμως δεν την έκανε ακόμα και μετά τη ρητή σύσταση της Επιτροπής του ΟΗΕ για την Εξάλειψη των Φυλετικών Διακρίσεων τον Αύγουστο 2016: έτσι δεκάδες πολίτες συνεχίζουν να σύρονται στα δικαστήρια με βάση τις διατάξεις αυτές. Ούτε αναγνώρισε νομικά την ταυτότητα φύλου και ας είναι έτοιμο το νομοσχέδιο της νομοπαρασκευαστικής επιτροπής από τον Ιούνιο 2016 όταν η επιτροπή αυτή ολοκλήρωσε το έργο της.  Οι δικαιολογίες που επικαλείται και για τα δύο θέματα είναι επιεικώς γελοίες…

2. “Ενισχύθηκε η αντιρατσιστική νομοθεσία και η νομοθεσία κατά των διακρίσεων” δηλώνει η κυβέρνηση. Και όμως, η Επιτροπή του ΟΗΕ για την Εξάλειψη των Φυλετικών Διακρίσεων τον Αύγουστο 2016 δήλωνε πως “εξακολουθεί να ανησυχεί ότι ο νέος νόμος δεν είναι πλήρως συμβατός με τις απαιτήσεις του άρθρου 4 της Σύμβασης, ιδιαίτερα καθώς δεν ποινικοποιεί τη διάδοση ιδεών που βασίζονται στη φυλετική ανωτερότητα και δεν προβλέπει διαδικασία για την κήρυξη ως παράνομων και την απαγόρευση των ρατσιστικών οργανώσεων” και “συνιστά στο Συμβαλλόμενο Κράτος να προσαρμόσει το αντιρατσιστικό νομικό του πλαίσιο ώστε να είναι σε πλήρη συμμόρφωση με το απαιτήσεις του άρθρου 4 της Σύμβασης” σε εφαρμογή του οποίου άλλωστε νομοθετήθηκε το 1979 ο αντιρατσιστικός νόμος. Η Επιτροπή αναφερόταν συγκεκριμένα στην κατάργηση το 2014 της ποινικής δίωξης του ρατσιστικού λόγου. Ανάλογη στάση είχε υιοθετήσει το Νοέμβριο 2015 και η Επιτροπή του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα“η Επιτροπή ανησυχεί για το ότι ο νέος Νόμος 4285/2014 και οι διατάξεις που εισήχθηκαν στον Ποινικό Κώδικα ενδέχεται να παρακωλύουν τις έρευνες και τις διώξεις ρατσιστικών εγκλημάτων μίσους που αφορούν δημόσια εκφραζόμενες προσβολές και δυσφήμιση ομάδων… το συμβαλλόμενο κράτος οφείλει να αναθεωρήσει τη νομοθεσία του ώστε να διασφαλίζεται ότι οποιασδήποτε μορφής υποστήριξη εθνικού, φυλετικού ή θρησκευτικού μίσους θα απαγορεύεται δια νόμου.” Πριν και από τις δύο Επιτροπές του ΟΗΕ, το Φεβρουάριο 2015, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατά του Ρατσισμού και της Μισαλλοδοξίας στο Συμβούλιο της Ευρώπης (ECRI) είχε πει τα ίδια: “Ο νόμος 927/1979 δεν ποινικοποιεί την δημόσια έκφραση, με ρατσιστικό σκοπό, των ιδεολογιών με ισχυρισμό ανωτερότητας, όπως συνιστάται στην υπ’ αριθ. 7, § 18δ GPR. Η ECRI συνιστά την τροποποίηση του νόμου 927/1979 προκειμένου να ποινικοποιηθεί η δημόσια έκφραση με ρατσιστικό σκοπό, των ιδεολογιών με ισχυρισμό ανωτερότητας.” Καμαρώνει λοιπόν η κυβέρνηση για έναν “πολυκαταδικασμένο” νόμο από ΟΗΕ και Συμβούλιο της Ευρώπης.

3. Καμαρώνει επίσης η κυβέρνηση και για το Εθνικό Συμβούλιο κατά του Ρατσισμού και της Μισαλλοδοξίας που δημιούργησε και στο οποίο δεν μετέχει καμιά μειονότητα (ούτε Ρομά) και καμιά οργάνωση που ασχολείται με μειονοτικά δικαιώματα, αφού και αυτό περιορίζεται σε ενασχόληση με “αντιρατσισμό εντός ορίων” που αφορά μόνο μετανάστες/πρόσφυγες, ΑμεΑ και ΛΟΑΤΚΙ, πέρα του ότι δεν υπάρχει καμιά διαφάνεια στη λειτουργία του αφού δεν υπάρχει καμιά αναφορά σε αυτό και στο έργο του σε κανέναν ιστότοπο, ούτε καν του Υπουργείου Δικαιοσύνης όπου υπάγεται.

4. “Καθιερώθηκε Εθνικός Μηχανισμός Εποπτείας της εφαρμογής των αποφάσεων του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπουδηλώνει η κυβέρνηση. Λίγες ημέρες πριν, στις αρχές Μαρτίου 2017, η Επιτροπή Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης απάντησε στην κυβέρνηση πως αυτή η εξέλιξη είναι ενδιαφέρουσα αλλά δεν έχει οδηγήσει σε οποιοδήποτε χειροπιαστό αποτέλεσμα μέχρι σήμερα και υπέδειξε σε αυτή την Επιτροπή (που αγνοείται αν έχει συσταθεί) να προτείνει άμεσα νομοθετικές ρυθμίσεις για να εφαρμοστούν καταδικαστικές αποφάσεις για την απαγόρευση λειτουργίας των τουρκικών μειονοτικών σωματείων πριν από το Σεπτέμβριο 2017, αλλιώς θα υιοθετηθεί νέο καταδικαστικό ψήφισμα κατά της Ελλάδας.

5. Η κυβέρνηση επαίρεται επίσης για αυτό που γνωρίζουμε πως είναι ένα σύντομο ελληνικό ανέκδοτο: “Ορίστηκαν Ειδικοί Εισαγγελείς για τη ρατσιστική βία σε Αθήνα, Πειραιά, Θεσσαλονίκη, Πάτρα και Ηράκλειο.” Ορίστηκαν μεν αλλά δεν κάνουν (σχεδόν) τίποτε δε. H εμπειρία του Ελληνικού Παρατηρητηρίου των Συμφωνιών του Ελσίνκι (ΕΠΣΕ),  που καταγράφηκε σε έκθεση την οποία υπέβαλε στην ECRI στις αρχές Μαρτίου 2017 και αναδημοσιεύεται στη συνέχεια, είναι ότι οι εισαγγελείς αυτοί/ές έχουν και άλλα καθήκοντα. Σε καμιά από τις εισαγγελίες αυτές άλλωστε δεν έχουν γραφεία όπου το κοινό μπορεί να τους/τις επισκεφθεί, σε αντίθεση για παράδειγμα με πολλούς/ές άλλους/ες θεματικούς/ές εισαγγελείς (για τους ανηλίκους, για το περιβάλλον, κ.λπ.) οι οποίοι έχουν τέτοια ξεχωριστά γραφεία. Το πιο σημαντικό είναι πως μόνο στην Αθήνα όλες οι υποθέσεις που σχετίζονται με ρατσιστικά εγκλήματα χρεώνονται στην αρχή σε αυτή τη θεματική εισαγγελέα. Το ΕΠΣΕ γνωρίζει πως δικογραφίες που σχετίζονται με ρατσιστικά εγκλήματα, μετά από μηνύσεις του ΕΠΣΕ ή άλλων, τις χειρίζονται εισαγγελείς της Θεσσαλονίκης και του Πειραιά που δεν είναι οι εισαγγελείς για τα ρατσιστικά εγκλήματα. Στην πραγματικότητα, ακόμα και μηνύσεις του ΕΠΣΕ στην Εισαγγελέα Αθηνών για τα Ρατσιστικά Εγκλήματα που κρίθηκαν παραδεκτές από την ίδια και ως εκ τούτου οδήγησαν στο σχηματισμό δικογραφιών οι οποίες παραπέμφθηκαν στις Εισαγγελίες του Πειραιά και της Θεσσαλονίκης, επειδή οι φερόμενες ως ρατσιστικές ενέργειες είχαν συμβεί στον Πειραιά και στη Θεσσαλονίκη δεν ανατέθηκαν στους Εισαγγελείς Πειραιά και Θεσσαλονίκης για τα ρατσιστικά εγκλήματα, αλλά σε διάφορους/ες άλλους/ες εισαγγελείς. Τρεις υποθέσεις που σχετίζονται με τις καταγγελίες κατά των δύο θρησκευτικών ηγετών στη Θεσσαλονίκη είναι ένα πολύ καλό παράδειγμα, αφού αξιολογήθηκαν και αρχειοθετήθηκαν από τρεις διαφορετικούς/ές εισαγγελείς μεταξύ των οποίων δεν ήταν ο Εισαγγελέας Θεσσαλονίκης για τα Ρατσιστικά Εγκλήματα. Τέλος, η εμπειρία του ΕΠΣΕ με τις καταγγελίες/μηνύσεις στην Εισαγγελέα Αθηνών για Ρατσιστικά Εγκλήματα είναι ότι το 2016 τις θεώρησε όλες (εκτός από μία) παραδεκτές και σχημάτισε δικογραφίες για την κάθε μήνυση. Κάποιες είχαν αποσταλεί στις τοπικές εισαγγελίες σε άλλες πόλεις όπου έλαβαν χώρα τα φερόμενα εγκλήματα. Οι δικογραφίες που ερευνήθηκαν στην Αθήνα, μετά την ολοκλήρωση των προκαταρκτικών εξετάσεων, δεν επέστρεψαν στην ίδια εισαγγελέα, αλλά χρεώθηκαν σε διάφορους/ες άλλους/ες εισαγγελείς. Μόνο μετά από τότε που το ΕΠΣΕ έθεσε επίσημα το θέμα στη CERD του ΟΗΕ, τον Αύγουστο 2016, άλλαξε η κατάσταση: μετά την ολοκλήρωση των προκαταρκτικών εξετάσεων οι δικογραφίες των υποθέσεων από τα μέσα του φθινοπώρου 2016 χρεώνονταν όλες σε μία εισαγγελέα που τελικά το Φεβρουάριο 2017 αντικατέστησε επίσημα την προηγούμενη Εισαγγελέα Αθηνών για τα Ρατσιστικά Εγκλήματα. Αυτό που είναι πιο σημαντικό είναι ότι το γεγονός ότι η Εισαγγελέας Αθηνών για τα Ρατσιστικά Εγκλήματα έχει τόσα άλλα καθήκοντα ώστε να χειρίζεται μόνο αργά και με σημαντική καθυστέρηση τις δικογραφίες των υποθέσεων που σχετίζονται με ρατσιστικά εγκλήματα. Το ΕΠΣΕ, μεταξύ Απριλίου 2016 και Ιανουαρίου 2017 υπέβαλε μηνύσεις για 126 περιπτώσεις φερόμενων ρατσιστικών εγκλημάτων. Από αυτές τις 126 περιπτώσεις, μία κρίθηκε απαράδεκτη και 25 κρίθηκαν παραδεκτές. Γι ‘αυτές διατάχθηκαν προκαταρκτικές εξετάσεις. Δύο από αυτές τις 25 (κατά του Μητροπολίτη Θεσσαλονίκης και του Ηγουμένου της Μονής Εσφιγμένου) κρίθηκαν παραδεκτές από την Εισαγγελέα Αθηνών για τα Ρατσιστικά Εγκλήματα, αλλά στη συνέχεια αρχειοθετήθηκαν από δύο εισαγγελείς της Θεσσαλονίκης με το σκεπτικό πως οι δύο θρησκευτικοί λειτουργοί, με τις ομοερωτοφοβικές και αντισημιτικές δηλώσεις τους απλώς εξέφραζαν τις θέσεις της Εκκλησίας. Δύο άλλες δικογραφίες μπήκαν στο «αρχείο αγνώστων δραστών». Για μια από αυτές τις δύο, η αρχειοθέτηση είναι καταχρηστική και οι δράστες μεγάλου αριθμού βεβηλώσεων εβραϊκών κτιρίων, είναι μέλη της ακροδεξιάς ομάδας Combat 18/Ανένταχτοι Μαίανδροι Εθνικιστές (C18/AME) που έχει ένα blog, όπου παρέχουν αποδείξεις και καυχώνται για τις πράξεις τους, αλλά οι εισαγγελικές αρχές αρνούνται να εντοπίσουν τους διαχειριστές ή/και τους σχολιαστές του blog. Οι υπόλοιπες 21 δικογραφίες περιμένουν την αξιολόγησή τους και την επόμενη ενέργεια στα συρτάρια των διαφόρων εισαγγελέων. Οι υπόλοιπες 100 περιπτώσεις για τις οποίες το ΕΠΣΕ έχει υποβάλει μηνύσεις στην Εισαγγελέα Αθηνών για τα Ρατσιστικά Εγκλήματα, μεταξύ Οκτωβρίου 2016 και Ιανουαρίου 2017, εξακολουθούν να περιμένουν να πρωτοεξεταστούν από τον Εισαγγελέα, έτσι ώστε αυτή είτε να διατάξει προκαταρκτική εξέταση είτε να τις κρίνει μη παραδεκτές. Το ΕΠΣΕ θεωρεί ότι είναι επιτακτική ανάγκη τουλάχιστον η Εισαγγελέας Πρωτοδικών Αθηνών για τα Ρατσιστικά Εγκλήματα να είναι αποκλειστικής απασχόλησης, όπως για παράδειγμα είναι αποκλειστικής απασχόλησης ο Εισαγγελέας Ανηλίκων στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών.

6. Αν σε κάτι διαφοροποιείται η σημερινή κυβέρνηση από εκείνες των προηγούμενων δεκαετιών, είναι στο γεγονός πως, για πρώτη φορά στην ιστορία της, η Ελλάδα απαντά στις 16 Μαρτίου 2017 σε κείμενα ΜΚΟ στον ΟΗΕ (για παραβιάσεις δικαιωμάτων της τουρκικής μειονότητας) χρησιμοποιώντας χυδαίο, υβριστικό αν όχι συκοφαντικό λόγο – και μερικές φορές σε αστεία αγγλικά [εδώ, εδώ και εδώ]! Μόνο ντροπή πρέπει να αισθάνονται όλοι/ες οι συνυπεύθυνοι/ες κυβερνητικοί παράγοντες για τα ανθρώπινα δικαιώματα για τα κείμενα αυτά. Είναι δε αξιοσημείωτο πως θύμα αυτής της χυδαίας επίθεσης είναι η πανευρωπαϊκή ΜΚΟ Federal Union of European Nationalities/Ομοσπονδιακή Ένωση Ευρωπαϊκών Εθνοτήτων (FUEN). Αποσπάσματα των επίσημων κειμένων της ελληνικής κυβέρνησης: “FUEN is becoming a GONGO (Government NGO) [sic]”, “FUEN… serves the agenda of Turkish foreign policy”, “an effort frequently undertaken by Turkish foreign policy to which FUEN subscribes”, “the rest is just FUEN’s fake news”, “FUEN plays into the hands of Turkish foreign policy”, “FUEN is intentionally lying”, “lying is a standard practice of FUEN”, “FUEN provides with misleading information, trying to present a fake concept of a minority group under pressure and intimidation”, “We therefore urge FUEN to emancipate from the Habip Oğlu iron ball on its feet”. [« Η FUEN γίνεται μια Gongo (Κυβερνητική ΜΚΟ) [sic]», «Η FUEN … εξυπηρετεί την ατζέντα της τουρκικής εξωτερικής πολιτικής», «μια προσπάθεια που αναλαμβάνεται συχνά από την τουρκική εξωτερική πολιτική την οποία προσυπογράφει η FUEN», «τα υπόλοιπα είναι απλά ψεύτικες ειδήσεις της FUEN», «η FUEN ρίχνει νερό στο μύλο της τουρκικής εξωτερικής πολιτικής», «η FUEN σκόπιμα ψεύδεται», «τα ψεύδη είναι μια συνήθης πρακτική της FUEN», «η FUEN παρέχει παραπλανητικές πληροφορίες προσπαθώντας να παρουσιάσει μια ψεύτικη ιδέα μιας μειονοτικής ομάδας υπό πίεση και εκφοβισμό», «Καλούμε λοιπόν τη FUEN να χειραφετηθεί από τα σιδερένια  δεσμά του Habip Oğlu στα πόδια της».

7. Τελευταίο “κατόρθωμα” της ελληνικής κυβέρνησης είναι η απαγόρευση εισόδου στην Ελλάδα το 2016 σε ακτιβιστές μειονοτικών δικαιωμάτων που δεν είχαν ποτέ στο παρελθόν (ή δεν είχαν πια εδώ και χρόνια) πρόβλημα εισόδου στην Ελλάδα, όπως έκαναν οι προηγούμενες κυβερνήσεις τόσο με ακτιβιστές μειονοτικών δικαιωμάτων ακόμα όσο και με δικηγόρους και αλλοδαπούς δημοσιογράφους που γράφουν για θέματα μειονοτήτων στην Ελλάδα.

8. Παράλληλα, από εκδηλώσεις που οργανώνει η κυβέρνηση με θέμα τα ανθρώπινα και μειονοτικά δικαιώματα αποκλείονται εκπρόσωποι των μειονοτήτων και των ΜΚΟ που ασχολούνται με τα δικαιώματα των εθνικών μειονοτήτων, ενώ σε επιστολές αυτών των ΜΚΟ προς την κυβέρνηση, η τελευταία επιλέγει να μην απαντά, κατά παράβαση και του Συντάγματος.

9. Τέλος, μετά την άνοδο αυτής της κυβέρνησης στην εξουσία, ξανάρχισαν οι διώξεις ιμάμηδων και μουφτήδων της Θράκης που επιλέγονται από τους μειονοτικούς και δεν διορίζονται από το κράτος, σε προφανή παράβαση της συμμόρφωσης της Ελλάδας με τις καταδικαστικές αποφάσεις του ΕΔΔΑ το οποίο είχε αποφανθεί πως μπορούν να συνυπάρχουν οι διορισμένοι από την κυβέρνηση με τους επιλεγμένους από τη μειονότητα θρησκευτικοί λειτουργοί. Ήδη υπάρχει μια πρώτη παραπομπή σε δίκη.

Υπουργείο Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων

Μήνυμα για την Παγκόσμια Ημέρα κατά του Ρατσισμού

Από το αιματοκύλισμα στη Σάρπβιλ στις 21 Μαρτίου του 1960, κατά διαδηλωτών που διαμαρτύρονταν ενάντια στο Απαρτχάιντ έως τις μέρες μας, ο ρατσισμός παραμένει μια σκοτεινή σελίδα στην ιστορία της ανθρωπότητας.

Η βία σε όλες τις μορφές αλλάζει συνεχώς πρόσωπο και είναι επιτακτική η ανάγκη να αναγνωρίσουμε έγκαιρα τις νέες προκλήσεις και να θωρακίσουμε θεσμικά ατομικές ελευθερίες και δικαιώματα. Εξαντλώντας κάθε περιθώριο που δίνει το Σύνταγμα και το νομικό πλαίσιο, οφείλουμε να εξαλείψουμε τον κίνδυνο γι’ αυτούς που μπορεί να θεωρηθούν έκφραση του διαφορετικού. Γιατί στην πραγματικότητα, είμαστε όλοι διαφορετικοί άλλα και απόλυτα ίσοι, σε ένα Κράτος Δικαίου που διαφυλάσσει τη Δημοκρατία ως κόρη οφθαλμού.

Η ελληνική κοινωνία που παλεύει να μείνει όρθια και να διατηρήσει τη συνοχή της, καλείται να σηκώσει ένα δυσανάλογο βάρος, για το μέγεθος και τις δυνάμεις της, αυτό των προσφυγικών ροών. Σε μια Ευρώπη η οποία κωφεύει επιδεικτικά και στην οποία η ακροδεξιά μάχεται να ξανασηκώσει ανάστημα εξουσίας, αποτελεί ύψιστη δημοκρατική υποχρέωση η προστασία και η διασφάλιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων όλων των πολιτών, αλλά ιδιαίτερα των αδυνάμων. Των ατόμων και των ομάδων εκείνων, που στοχοποιούνται λόγω φυλής, χρώματος, θρησκείας, γενεαλογικών καταβολών, εθνικής ή εθνοτικής καταγωγής, σεξουαλικού προσανατολισμού, ταυτότητας φύλου ή αναπηρίας.

Κάθε απόπειρα διακήρυξης μίσους, κάθε υποκίνηση ή άσκηση βίας, από οποιονδήποτε, οργανωμένα ή μεμονωμένα, ανώνυμα ή επώνυμα, πρέπει να μας βρει σθεναρά και αδιαπραγμάτευτα απέναντι, συνολικά ως ελληνική κοινωνία.

Η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ σε λίγο περισσότερο από δύο χρόνια διακυβέρνησης, κάνει πράξη, όσα άλλοι, σαράντα και πλέον χρόνια τώρα εναλλασσόμενοι στη διακυβέρνηση, μόνο διακήρυσσαν, παρότι αρέσκονται να τοποθετούν εαυτούς στον πυρήνα του ευρωπαϊκού κοινωνικού φιλελευθερισμού και να παρουσιάζονται ως εκλεκτοί εδώ αντιπρόσωποι  της ευρωπαϊκής κουλτούρας και πολιτισμικής κληρονομιάς.


  1. Θεσπίστηκε νέο Σύμφωνο Συμβίωσης, με επέκταση στα ομόφυλα ζευγάρια.
  1. Ενισχύθηκε η αντιρατσιστική νομοθεσία και η νομοθεσία κατά των διακρίσεων.
  1. Συγκροτήθηκε Εθνικό Συμβούλιο κατά του Ρατσισμού και της Μισαλλοδοξίας, για τη διαμόρφωση εθνικής στρατηγικής κατά του ρατσισμού. Έχουν αναληφθεί πρωτοβουλίες για την ευαισθητοποίηση της κοινωνίας, αλλά και των εμπλεκόμενων αρχών για την πρόληψη και την αντιμετώπιση του ρατσισμού και του ρατσιστικού εγκλήματος. Έναρξη υλοποίησης ευρωπαϊκού προγράμματος για την ευαισθητοποίηση όλης της Διοίκησης, αλλά και για την ενίσχυση της καταστολής του ρατσιστικού εγκλήματος, σε συνεργασία πάντα με τις αστυνομικές και εισαγγελικές αρχές. Ευελπιστούμε επίσης ότι θα ευοδώσει η συνεργασία μεταξύ της Εθνικής Σχολής Δικαστών και του Γραφείου Δημοκρατικών Θεσμών και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΑΣΕ για την επιμόρφωση εισαγγελέων στα θέματα αυτά.
  1. Καθιερώθηκε Εθνικός Μηχανισμός Εποπτείας της εφαρμογής των αποφάσεων του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου.
  1. Ψηφίστηκε ο νόμος 4443/2016 (ίση μεταχείριση) με τον οποίο επήλθαν σημαντικές αλλαγές στο συναφές θεσμικό πλαίσιο. Διευρύνθηκε το πεδίο εφαρμογής του νόμου, (για παράδειγμα εισήχθη η αρχή της μη διάκρισης λόγω χρόνιας πάθησης) και ενισχύθηκαν οι αρμοδιότητες του Συνηγόρου του Πολίτη, ο οποίος ανέλαβε πλέον και τις καταγγελίες για παραβίαση της αρχής της ίσης μεταχείρισης στον ιδιωτικό τομέα, καταργώντας τη σχετική επιτροπή που υπαγόταν στο Υπουργείο Δικαιοσύνης και δεν είχε λειτουργήσει ποτέ.
  1. Καταργήθηκε η διάταξη για την αρτιμέλεια ως προϋπόθεση εισαγωγής στις δραματικές σχολές.
  1. Αναφορικά με το μεταναστευτικό-προσφυγικό, η ΓΓΔΑΔ έχει συμβάλει ενεργά στην αναμόρφωση του θεσμικού πλαισίου της επιτροπείας των ασυνόδευτων ανηλίκων, της πιο ευάλωτης ομάδας του προσφυγικού πληθυσμού. Το νομοσχέδιο έρχεται να καλύψει το κενό που υπήρχε μέχρι τώρα, δηλαδή την απουσία εξειδικευμένων επιτρόπων, με αποτέλεσμα οι εισαγγελείς, που είναι κατά νόμο προσωρινοί επίτροποι των ασυνόδευτων ανηλίκων, να έχουν εγκαταλειφθεί μόνοι στο θέμα αυτό, χωρίς να έχουν τη δυνατότητα να αναθέσουν σε κάποιον  την ουσιαστική προστασία του παιδιού.
  1. Ορίστηκαν Ειδικοί Εισαγγελείς για τη ρατσιστική βία σε Αθήνα, Πειραιά, Θεσσαλονίκη, Πάτρα και Ηράκλειο.

10/8/2016: Ρατσιστικές διακρίσεις στον ΟΗΕ (2016)

Στις 3 και 4 Αυγούστου 2016, η Επιτροπή για την Εξάλειψη των Φυλετικών Διακρίσεων του ΟΗΕ (CERD) εξέτασε την εφαρμογή της σχετικής Σύμβασης από την Ελλάδα, με βάση την έκθεση της Ελλάδας, την έκθεση της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) και τις εκθέσεις Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων (ΜΚΟ). Όλα τα κείμενα είναι αναρτημένα στον ιστότοπο της CERD.

Στον ιστότοπο του Ελληνικού Παρατηρητηρίου των Συμφωνιών του Ελσίνκι (ΕΠΣΕ) υπάρχει σειρά άρθρων για την εξέταση της Ελλάδας.

Parallel Report on Greece’s compliance with the International Convention on the Elimination of All Forms of Racial Discrimination

Address: P.O. Box 60820, GR-15304 Glyka Nera Tel.: (+30) 2103472259 Fax: (+30) 2106018760
e-mail: helsinki@otenet.gr  website: https://greekhelsinki.wordpress.com

Parallel Report on Greece’s compliance with the International Convention on the Elimination of All Forms of Racial Discrimination

13 July 2016

This report was prepared for submission to the United Nations’ Committee on the Elimination of Racial Discrimination (CERD) for the review of Greece during its 90th Session, on 3 and 4 August 2016. It contains comments on Greece’s Combined Twentieth and Twenty-First Periodic Report (CERD/C/GRC/20-22) submitted on 20 September 2015 and follows the structure of CERD’s List of Themes published on 7 June 2016.

Υπουργείο Δικαιοσύνης: δεν αποποινικοποιούνται οι διακρίσεις – δεν υπονομεύεται η νομική βοήθεια από ΜΚΟ


Δρομολογείται αποποινικοποίηση διακρίσεων και υπονόμευση νομικής βοήθειας από ΜΚΟ


Αντιρατσιστικός νόμος: μύθοι και πραγματικότητα

 Αντιρατσιστικός νόμος: μύθοι και πραγματικότητα

του Παναγιώτη Δημητρά    

 The Books’ Journal – Οκτώβριος 2014

Στις 22 Σεπτεμβρίου 2014, ο Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης και Υπουργός Εξωτερικών Ευάγγελος Βενιζέλος, μιλώντας στις ΗΠΑ στο American Jewish Committee, είπε: «Στις αρχές αυτού του μήνα, η Βουλή των Ελλήνων αναθεώρησε την αντιρατσιστική νομοθεσία. Και είμαι στην ευχάριστη θέση να σας αναφέρω ότι αυτός ο νέος νόμος περιλαμβάνει πιο διευρυμένα κριτήρια και αυστηρότερες ποινές για όσους επιδοκιμάζουν, υποτιμούν ή αρνούνται το Ολοκαύτωμα.»[1] Δεδομένου ότι ένας συνταγματολόγος δεν μπορεί να μη γνωρίζει τι λέει ο νόμος, ο Ευάγγελος Βενιζέλος έλεγε απλώς ψέματα για να παραπλανήσει την εβραϊκή οργάνωση.

Πρώτο, ο προηγούμενος αντιρατσιστικός νόμος δεν τιμωρούσε την επιδοκιμασία, υποτίμηση ή άρνηση του Ολοκαυτώματος με οποιαδήποτε κριτήρια. Άρα ο νέος νόμος δεν μπορεί να  περιλαμβάνει «πιο διευρυμένα κριτήρια και αυστηρότερες ποινές».

Δεύτερο και κυριότερο, ο νέος νόμος ΔΕΝ τιμωρεί όσους απλώς «επιδοκιμάζουν, υποτιμούν ή αρνούνται το Ολοκαύτωμα». Απλή ανάγνωση του σχετικού άρθρου 2 του Ν. 4285/2014 το δείχνει: «Όποιος με πρόθεση, δημόσια, προφορικά ή δια του τύπου, μέσω του διαδικτύου ή με οποιοδήποτε άλλο μέσο ή τρόπο, επιδοκιμάζει, ευτελίζει ή κακόβουλα αρνείται την ύπαρξη ή τη σοβαρότητα εγκλημάτων γενοκτονιών, εγκλημάτων πολέμου, εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας, του Ολοκαυτώματος και των εγκλημάτων του ναζισμού που έχουν αναγνωριστεί με αποφάσεις διεθνών δικαστηρίων ή της Βουλής των Ελλήνων και η συμπεριφορά αυτή στρέφεται κατά ομάδας προσώπων ή μέλους της που προσδιορίζεται με βάση τη φυλή, το χρώμα, τη θρησκεία, τις γενεαλογικές καταβολές, την εθνική ή εθνοτική καταγωγή, το σεξουαλικό προσανατολισμό, την ταυτότητα φύλου ή την αναπηρία, όταν η συμπεριφορά αυτή εκδηλώνεται κατά τρόπο που μπορεί να υποκινήσει βία ή μίσος ή ενέχει απειλητικό ή υβριστικό χαρακτήρα κατά μίας τέτοιας ομάδας ή μέλους της, τιμωρείται με τις ποινές της παραγράφου 1 του προηγούμενου άρθρου.»

Αυτό εξήγησε με απλά λόγια ο Ειδικός Αγορητής του ΠΑΣΟΚ (δηλαδή του κόμματος του Ευάγγελου Βενιζέλου) Κώστας Τριαντάφυλλος στη συζήτηση στη Βουλή στις 9 Σεπτεμβρίου 2014:[2] «Έρχομαι στο άρθρο 2. Δεν αναφέρεται κανένας στο ζήτημα της κακόβουλης ή μη κακόβουλης άρνησης. Είναι τρία τα στοιχεία του συγκεκριμένου εγκλήματος. Τα άλλα δύο δεν τα λέει κανένας… Εάν, λοιπόν, θεωρείτε ότι ένας ιστορικός ακαδημαϊκός μπορεί να λέει «Δεν υπήρξε ποτέ το Ολοκαύτωμα και γι’ αυτόν τον λόγο τους συγκεκριμένους Εβραίους πρέπει να τους εξαφανίσουμε από τον χάρτη της γης» και αυτό να το καλύπτουμε και να μην το τιμωρούμε, εγώ πιστεύω ότι αυτό προφανώς και πρέπει να το τιμωρούμε. Εάν είναι ακαδημαϊκός ή εργάτης, δεν θα  έχει διαφορά για τον Έλληνα νομοθέτη. Εάν, όμως, πει, «Δεν υπήρξε το Ολοκαύτωμα», τότε δεν τυποποιείται ο νόμος. Εάν πει, «Δεν υπήρξε, ο Χίτλερ έκανε μισή δουλειά και αυτούς πρέπει να τους εξαφανίσουμε από τον χάρτη του κόσμου», αυτό, ναι, θα τιμωρείται! Εάν πει, «Τους ομοφυλόφιλους δεν τους κυνήγησε αρκετά ο Χίτλερ, δεν τους πείραξε καθόλου και πρέπει να τους εξαφανίσουμε από προσώπου γης» και αυτό θα τιμωρείται.» Η απλή άρνηση ή επιδοκιμασία, ο απλός ευτελισμός εγκλημάτων γενοκτονιών, εγκλημάτων πολέμου, εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας, του Ολοκαυτώματος και των εγκλημάτων του ναζισμού, είτε γίνεται από ερευνητή είτε γίνεται από απλό άνθρωπο δεν τιμωρείται. Πρέπει και η άρνηση να είναι κακόβουλη και να στρέφεται κατά ομάδων προσώπων και να το κάνει με τρόπο απειλητικό ή υβριστικό ή να στοχεύει στην υποκίνηση βίας ή μίσους σε βάρος των ομάδων ή προσώπων κατά των οποίων στρέφεται. Η θεμελιώδης αυτή διαφορά έχει νομολογηθεί διεθνώς σε απόφαση της Επιτροπής Ανθρώπινων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ με την οποία απορρίφθηκε προσφυγή του Γάλλου αναθεωρητή του Ολοκαυτώματος Robert Faurisson κατά της καταδίκης του από γαλλικά δικαστήρια.[3]

Οι ερμηνείες που έδωσε ο Κώστας Τριαντάφυλλος δεν αφορούσαν την παρερμηνεία Βενιζέλου αλλά τη σκόπιμη παρερμηνεία του ίδιου άρθρου από το ΣΥΡΙΖΑ, τη Μαρίας Ρεπούση, 150 ιστορικούς και πλειάδα δημοσιογράφων που τόσο στη Βουλή όσο και σε δημόσια δηλώσεις ή κείμενα διαφωνούσαν με το άρθρο αυτό επειδή δήθεν τιμωρούσε την απλή άρνηση κτλ Ολοκαυτώματος, γενοκτονιών κτλ, παραβιάζοντας την ελευθερία έκφρασης και επιστημονικής έρευνας. Όντως θα την παραβίαζε αν είχε τη μορφή που ισχυρίζονταν. Επειδή δεν την είχε, και επειδή πολιτικά κόμματα και πανεπιστημιακοί δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι αγνοούν για τι μιλούν, το συμπέρασμα είναι απλό: δεν ήθελαν καμιά τιμωρία, κανένα αντιρατσιστικό νόμο (διαφώνησαν με το νόμο συνολικά άλλωστε) για να μπορούν ρατσιστές, φασίστες, ναζί, μερικοί μητροπολίτες κτλ να αλωνίζουν.

Τέτοια άγνοια δεν χαρακτήρισε μόνο βουλευτές και ΜΜΕ στην Ελλάδα. Το Παγκόσμιο Εβραϊκό Κογκρέσο έβγαλε ανακοίνωση την ίδια ημέρα που ολοκληρώθηκε η ψήφιση του νέου νόμου (9 Σεπτεμβρίου).[4] Και η δική του αξιοπιστία δέχθηκε πλήγμα αφού στην ανακοίνωση αυτή πανηγύριζε για τις αυστηρότερες ποινές στις περιπτώσεις υποκίνησης, πρόκλησης, διέγερσης ή προτροπής (άρθρου 1) αποσιωπώντας όμως τόσο την αυστηροποίηση των προϋποθέσεων για τη διαπίστωση του αδικήματος αυτού όσο και την αποποινικοποίηση του ρατσιστικού λόγου, την τιμωρία του οποίου όμως επί χρόνια ζητούσε με επανειλημμένες εκκλήσεις του. Την ικανοποίησή του για το νέο νόμο εξέφρασε την επόμενη ημέρα και το Κεντρικό Ισραηλιτικό Συμβούλιο (ΚΙΣ).[5]

Το άρθρο 1 προβλέπει πλέον: «Όποιος με πρόθεση, δημόσια, προφορικά, ή δια του Τύπου, μέσω του διαδικτύου ή με οποιοδήποτε άλλο μέσο ή τρόπο, υποκινεί, προκαλεί, διεγείρει ή προτρέπει σε πράξεις ή ενέργειες που μπορεί να προκαλέσουν διακρίσεις, μίσος ή βία κατά προσώπου ή ομάδας προσώπων, που προσδιορίζονται με βάση τη φυλή, το χρώμα, τη θρησκεία, τις γενεαλογικές καταβολές, την εθνική ή εθνοτική καταγωγή ή την αναπηρία, τον σεξουαλικό προσανατολισμό ή την ταυτότητα φύλου, κατά τρόπο που να εκθέτει σε κίνδυνο τη δημόσια τάξη ή ενέχει απειλή για τη ζωή, την ελευθερία ή την σωματική ακεραιότητα των ως άνω προσώπων τιμωρείται με φυλάκιση τριών (3) μηνών έως τριών ετών και σε χρηματική ποινή πέντε έως είκοσι χιλιάδων (5.000-20.000) ευρώ.» Το παλαιό άρθρο 1 προέβλεπε: «Όστις δημοσίως, είτε προφορικώς είτε διά του τύπου ή διά γραπτών κειμένων ή εικονογραφήσεων ή παντός ετέρου μέσου εκ προθέσεως προτρέπει εις πράξεις ή ενεργείας δυναμένας να προκαλέσουν διακρίσεις, μίσος ή βίαν κατά προσώπων ή ομάδες προσώπων εκ μόνου του λόγου της φυλετικής ή εθνικής καταγωγής του, τιμωρείται με φυλάκισιν μέχρι δύο ετών ή με χρηματικήν ποινήν ή και δι’ αμφοτέρων των ποινών τούτων.» Και πάλι, η απλή υποκίνηση, πρόκληση, διέγερση, ή προτροπή σε ρατσιστικές πράξεις δεν τιμωρείται, εκτός αν αποδειχθεί πως η ενέργεια αυτή έγινε με τρόπο που συνιστούσε απειλή για τη δημόσια τάξη ή τη ζωή, την ελευθερία ή την σωματική ακεραιότητα των κατονομαζόμενων ομάδων προσώπων. Ας σημειωθεί πως στην ιστορία των δικών με τον παλαιό αντιρατσιστικό νόμο (που δεν απαιτούσε απειλή για τη δημόσια τάξη ή κατά προσώπων), έχουν υπάρξει μόνο δύο ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΣ καταδίκες με το άρθρο 1: το 2007 του Κώστα Πλεύρη για το περιώνυμο βιβλίο του (καταδίκη που ανατράπηκε στην κατ’ έφεση δίκη την απαλλακτική απόφαση της οποίας επικύρωσε ο Άρειος Πάγος) και στις 16 Σεπτεμβρίου 2014 του χρυσαυγίτη Αλέξανδρου Πλωμαρίτη για το ρατσιστικό παραλήρημα που καταγράφτηκε από κάμερα κινηματογραφιστή (η οποία μπορεί να ανατραπεί στην κατ’ έφεση δίκη…).

Από την άλλη, η Ελλάδα θα πληρώσει ακριβά διεθνώς την ομόφωνα αποδεκτή κατάργηση της τιμωρίας του ρατσιστικού μισαλλόδοξου λόγου (που τιμωρείτο με το παλαιό άρθρο 2 του Ν. 927/79), ο οποίος κυριαρχεί στη χώρα αλλά, όπως φάνηκε κατά τη συζήτηση του νόμου, και στη Βουλή. Ενώ οι αρμόδιοι διεθνείς οργανισμοί ζητούσαν από την Ελλάδα να εφαρμόσει επιτέλους το παλαιό άρθρο 2 και να τιμωρήσει το μισαλλόδοξο λόγο, η χώρα κατάργησε τη διάταξη χωρίς καμιά αντίδραση. Το άρθρο αυτό προέβλεπε την τιμωρία αυτού που αποκαλείται γενικά ρητορική μίσους (hate speech): «Όστις δημοσίως, είτε προφορικώς είτε διά του τύπου ή διά γραπτών κειμένων ή εικονογραφήσεων ή παντός ετέρου μέσου, εκφράζει ιδέας προσβλητικάς κατά προσώπου ή ομάδος προσώπων λόγω της φυλετικής ή εθνικής καταγωγής των, τιμωρείται με φυλάκισιν μέχρις ενός έτους ή χρηματικήν ποινήν ή και δι’ αμφοτέρων των ποινών τούτων.» Με το άρθρο αυτό είχαν καταδικαστεί σε πρώτο βαθμό ο Κώστας Πλεύρης, μερικοί από τους λιμενικούς που εκστόμιζαν ρατσιστικά συνθήματα σε παρέλαση και ακροδεξιά έντυπα για αντισημιτικά ή αντιτσιγγάνικα κείμενα. Λόγω παραγραφής που νομοθέτησε ομόφωνα η Βουλή, το αδίκημα των λιμενικών παραγράφηκε πριν γίνει η κατ’ έφεση δίκη. Όλες οι άλλες πρωτόδικες καταδίκες (Πλεύρη και ακροδεξιών εντύπων) ανατράπηκαν με αθωωτικές αποφάσεις στις κατ’ έφεση δίκες με ΜΙΑ εξαίρεση: την κατ’ έφεση καταδίκη του «Ελεύθερου Κόσμου» για τη φράση «Δόξα τω Θεώ, ούτε 1.500 Εβραίοι δεν έχουν μείνει στη Θεσσαλονίκη…» στις 18 Σεπτεμβρίου 2008, τη ΜΟΝΑΔΙΚΗ ΤΕΛΕΣΙΔΙΚΗ ΚΑΙ ΑΜΕΤΑΚΛΗΤΗ καταδίκη με το Ν. 927/79. Προφανώς ΚΙΣ και Παγκόσμιο Εβραϊκό Κογκρέσο χαίρονται για ένα νόμο που δεν θα τιμωρούσε αυτό το αντισημιτικό κείμενο και άλλα που καταδικάστηκαν, έστω πρωτόδικα, από δικαστήρια…

Αναμφισβήτητα, πάντως, οι συνεδριάσεις της 5 και 9 Σεπτεμβρίου 2014 ήταν οι σημαντικότερες συνεδριάσεις στην ιστορία της Βουλής για την καταπολέμηση των διακρίσεων λόγω σεξουαλικού προσανατολισμού και ταυτότητας φύλου, η οποία περιλήφθηκε σε τρία άρθρα στο νέο αντιρατσιστικό νόμο παράλληλα με την καταπολέμηση των διακρίσεων σε βάρος άλλων μειονοτικών ομάδων. Οι διακρίσεις αυτές δεν διώκονταν από τον παλαιό νόμο.

Έγινε επίσης εκτενέστατη συζήτηση για την επέκταση του συμφώνου συμβίωσης σε ομόφυλα ζευγάρια έστω και αν όπως αναμενόταν αυτή δεν έγινε δεκτή. Ήταν φανερό πως, πέρα από την υποχρέωση για συμμόρφωση της Ελλάδας με την καταδικαστική απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ), η ανάγκη άρσης της διάκρισης έχει ευρύτατα καταστεί συνείδηση, όπως χαρακτηριστικά φάνηκε και από την υποστήριξή της από το παλαιότερο μέλος της Βουλής, τον Απόστολο Κακλαμάνη.

Η επέκταση δεν μπόρεσε να τεθεί σε ψηφοφορία, γιατί ο κανονισμός της Βουλής είναι απαράδεκτα αντιδημοκρατικός: η εκτελεστική εξουσία (στην προκείμενη περίπτωση ο Υπουργός Δικαιοσύνης) έχει την εξουσία να αποφασίζει τι μπορεί και τι δεν μπορεί να ψηφίζει η νομοθετική εξουσία (Βουλή). Αν και του ζητήθηκε και από το ΠΑΣΟΚ, ο Υπουργός αρνήθηκε να επιτρέψει να γίνει ψηφοφορία για την τροπολογία για την επέκταση του συμφώνου συμβίωσης στα ομόφυλα ζευγάρια που είχε κατατεθεί από ΣΥΡΙΖΑ – ΠΑΣΟΚ και ΔΗΜΑΡ, φοβούμενος πως ίσως υπερψηφιζόταν, αφού αρκετοί βουλευτές της ΝΔ φαινόταν να την υποστήριζαν. Υπενθυμίζεται πως ο Πρωθυπουργός της Μεγάλης Βρετανίας David Cameron δέχθηκε ο πολιτικός γάμος των ομόφυλων ζευγαριών να ψηφισθεί από τη Βουλή των Κοινοτήτων και να περάσει αν και η πλειοψηφία των συντηρητικών βουλευτών τον καταψήφισαν, χάρη στην υπερψήφισή του από τους βουλευτές του μικρότερου κυβερνητικού εταίρου (των Φιλελευθέρων Δημοκρατικών) και της αντιπολίτευσης (Εργατικών).

Το σημαντικότερο όμως ήταν η εισαγωγή στον Ποινικό Κώδικα (ΠΚ) του νέου άρθρου 81Α για το ρατσιστικό έγκλημα με αυξημένες ποινές στους δράστες όλων των εγκλημάτων αν τελούνται με ρατσιστικό κίνητρο. Η διάταξη αυτή επιβάλει για πρώτη φορά τη διερεύνηση του ρατσιστικού χαρακτήρα κάθε εγκλήματος κατά την προανάκριση και την συμπερίληψή του στο κατηγορητήριο. Μέχρι σήμερα, με βάση το άρθρο 79 παράγραφος 3 ΠΚ, το ρατσιστικό κίνητρο αναζητείτο μόνο στο τέλος σχετικών δικών, κατά την επιμέτρηση των ποινών. Για αυτό και είχε υιοθετηθεί μόνο σε μια δικαστική απόφαση.

Κατά τη συζήτηση στη Βουλή ακούστηκε επίσης επανειλημμένα η ανακρίβεια (που δεν είναι επιτρεπτή σε βουλευτές) πως ο παλαιός αντιρατσιστικός είχε χρησιμοποιηθεί από τη δικαιοσύνη «μόνο τέσσερις φορές» που, για κάποιους, εκκρεμούν ακόμα! Ο γράφων έχει προσωπικά κάνει πάνω από 70 μηνύσεις με το Ν. 927/79, ενώ γνωρίζει πως παλαιότερα είχαν γίνει τρεις δίκες που είχαν ξεκινήσει με ανάλογες μηνύσεις. Οι δίκες με το Ν. 927/79 ξεπερνούν τις 10 ενώ υπάρχει μια τελεσίδικη και αμετάκλητη καταδίκη στη βάση του παλαιού άρθρου 2 (την οποία εμφανίζονται να αγνοούν ακόμα και ασχολούμενοι με το θέμα). Παράλληλα, τα γραφεία καταπολέμησης ρατσιστικών εγκλημάτων της ΕΛΑΣ που λειτουργούν από τις αρχές του 2013, έχουν σχηματίσει και στείλει στις εισαγγελίες περίπου 30 δικογραφίες που περιλαμβάνουν διώξεις (και) με βάση το Ν. 927/79. Ένας σημαντικός αριθμός αυτών των υποθέσεων έχει αναφερθεί σε απαντήσεις του Υπουργού Δικαιοσύνης σε ερωτήσεις της Μαρίας Γιαννακάκη στη Βουλή, που υποβλήθηκαν μετά από παράκληση του Ελληνικού Παρατηρητηρίου των Συμφωνιών του Ελσίνκι (ΕΠΣΕ) προς τη βουλευτίνα. Οι «πατέρες (και μητέρες) του έθνους» όμως δεν (θέλουν να) διαβάζουν ούτε καν την ενημέρωση που τους κάνει η κυβέρνηση, μήπως και τους χαλάσει τη στείρα, κακόβουλη αντιπολιτευτική επιχειρηματολογία…

[1] http://www.evenizelos.gr/384-speeches/conferencespeech/conferencespeech2014/4618-o

[2] http://www.hellenicparliament.gr/Vouli-ton-Ellinon/ToKtirio/Fotografiko-Archeio/#2f04dc61-f91b-4b9d-978b-db40b77836ea

[3] http://www1.umn.edu/humanrts/undocs/html/VWS55058.htm

[4] http://www.worldjewishcongress.org/en/news/15154/greece_finally_adopts_law_imposing_tougher_fines_for_hatemongers

[5] http://www.kis.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=1088:2014-09-10-11-02-51&catid=12:2009&Itemid=41